Шартлама сивĕ çанталăкра ытлашши çỹресен çыннăн пĕтĕмĕшле организмĕ шăнса кайма пултарать. Кĕлетке температури палăртнă нормăран анать, органсемпе тытăмсен ĕçĕ пăсăлать. Çынна пулăшу памасан унăн сывлав органĕ ĕçлеме, чĕри тапма пăрахать, çакă вилĕм патне çитерет.

Организм шăнсан кĕлетке чĕтреме тытăнать, ỹт шатраланать, сывлăш çавăрса илме йывăрланать, чĕре тапать, ыйхă килет, ỹт туйми пулать, шуралать, тута кăвакарать. Унтан чĕлхе çыхăнса ларать, калаçу тата реакци чарăнса тăрать. Шăнсан ура тата алă пỹрнисем кỹтеççĕ, вĕсем шутарсан ыратаççĕ. Ура лапписем çунма пултараççĕ (çавна пула утма йывăр), туйми пулаççĕ. Кун пек чухне çынна пĕрремĕш пулăшу памалла.

Малтанах çынна ăшă пỹлĕме илсе кĕртмелле, сивĕ тата йĕпе çи-пуçне, аттине хумалла, таса та типĕ утиялпа чĕркемелле. Тăна кĕнĕ çынна ăшă, пылаклă чей ĕçтермелле, апат çитермелле. Шăнса кайнă вырăнсем пур пулсан вĕсем çине таса марля çыхмалла е хумалла. Пĕрремĕш пулăшу панă хыççăн çынна больницăна çитермелле.

Тĕплĕнрех - "Пирĕн пурнăç" хаçатра.